blank

Evet, Aşılandık Peki Ya Sonra?

Bir buçuk yıldır pandemi ile birlikte, adeta gölgesinde yaşamlar sürdürüyoruz.

Günlük yaşamımız pandemiyle birlikte pek çok değişikliğe uğradı, kısıtlamaların gölgesinde günlerimizi, haftalarımızı, aylarımızı geçirmeye devam ediyoruz.

Hepimizin aklında acaba ne zaman normale döneceğiz, ya da eski yaşantımıza dönebilecek miyiz soruları da meşgul ediyor?

Bu yeni normalleşme süreci şu an için aşılamayla birlikte bir yandan devam ederken acaba hangi aşamalar nasıl olacak şeklinde sorular da aklımızı kurcalıyor?

Maskelerden ne zaman kurtulacağız, rahat rahat ne zaman gezeceğiz, seyahat kısıtlamaları olmaksızın dilediğimiz yerlere sınırsız gideceğiz gibi aklımızda bir sürü sorularda ister istemez oluşuyor.

Ülkemizde de aşılanma oranlarının artmasıyla bu yeni normalleşme sürecine geçişimiz hızlanacak gibi duruyor. Amerika’da Centers for Disease Control and Prevention’ın (CDC) Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi’nin yayınladığı “When You’ve Been Fully Vaccinated” (Tamamen aşılandığımızda ) adlı yazısı tam da bu sorularımızdan bahsederek, bazı ihtimaller hakkında  bir derleme yazısı kaleme almış, bizde bu hafta bu ihtimaller hakkında konuşalım. 5

  • Güncel veriler,  Covid-19 aşılarının yüksek oranda Covid-19 hastalığına yakalanmaktan korumakta olduğunu gösteriyor.
  • Aşıya rağmen yine de hastalığa yakalanılırsa da hasta olan kişilerde ağır hastalık görülme ihtimali anlamlı oranda düşmekte ve yan etki görülme riski de azalmaktadır.
  • Ayrıca bu bireylerin Covid-19 bulaştırıcılığını da azaltmaktadır.
  •  Covid-19 aşı dozları tamamlanan kişiler için (şu an için çift doz) CDC bir takım önerilerde bulunuyor, bunu yaparken de mevcut verilerden ve devam etmekte olan çalışmalardan da yararlandığını görüyoruz.1–4​
  • CDC’nin tam aşılı olarak kabul ettiği popülasyonun(toplumun) tanımı ile başlayacak olursak Amerika’da hali hazırda kullanılan ve FDA (İlaç ve gıda dairesi )onaylı aşılar dikkate alınmış.
  • Kişiler, çift doz olarak yapılan aşılar ( Pfizer veya Moderna) için ikinci dozdan, tek doz yapılan aşılar (Johnson & Johnson’s Janssen) için de aşıdan 2 hafta sonra tam aşılı olarak kabul edilmekte oldukları belirtilmiş.
  • Bağışıklık sistemini güçsüzleştiren hastalığı olan ya da buna neden olan ilaçları kullanan kişileri bu kapsamın dışında bırakmışlar ve Aile hekimlerinin önerileri doğrultusunda gerekli önlemleri almaları önerilmiş. 5

Yazının temelinde kapalı alan ve açık alanlardaki güvenli aktivitelerden bahsedilmiş ve bu aktiviteler aşılı ve aşısız insanlar için risk durumuna göre de belirtilmiş. 5

blank

Tam aşılı insanlar için yukarıdaki güvenli aktivitelere ilaveten;

-ABD içindeki yolculuklar için önce ve sonra testler kaldırılmış, yolculuk sonrası karantinaya gerek duyulmadığı söylenmiş,-ABD dışına uçuşlar için uçuş öncesi test istenmemesine rağmen dönüş uçuşları için hala test istenmeye devam edilmiş. Hatta dönüş uçuşundan 3-5 gün sonra tekrar test istenilmiş,-Covid-19’lu biriyle temas halinde izolasyon ya da test istenmemiş, 5

Bu özgürleşme önerileri verilirken bir yandan da hala dikkat edilmesi gereken aktiviteler vurgulanmış;

İş yerleri ve kamu kurum, kuruluşların Covid-19 kurallarına uyulmasına devam edilmesi,

-Toplu taşıma (uçak, otobüs, tren) kullanırken kendini ve etrafındakileri korumak için korunma önlemlerine dikkat edilmesi gerektiği özellikle maske takılması gerektiği vurgulanmış.

-Bireylerin kendi sağlıklarını yakından izlemeleri gerektiği, Covid-19 belirtileri açısından dikkatli olmaları ve belirtilerin olması halinde izolasyon/karantina önerilerine dikkat edilmesi ve test verilmesi önerilmiş.

Bu süreç içerisinde ise hala cevabı bilinmeyen soruların olduğu ve öğrenmeye devam edilen noktalar da belirtilmiş. Aşının virüsün varyant tiplerine karşı ne kadar etkili olacağı konusunda hala birçok soru işareti bulunmakta olduğu belirtilmiş. Aşıların bağışıklık sistemi azalmış/bastırılmış bireylerde ne kadar koruyucu olacaklarının henüz bilinmediği ve aşının koruyuculuğunun ne kadar süre devam edeceğinin de bir diğer bilinmeyen nokta olduğu belirtilmiş. Bu ve benzeri konularda da yeni bilgiler, veriler açıklandıkça yeni güncellemeler de gelecektir. 5

Yazının sonuna iliştirilen şu küçük not dikkat çekmekte. Bu rehberin FDA onaylı aşılar için yazıldığı ama Dünya Sağlık Örgütü’nün onayladığı aşılar (AstraZeneca/Oxford vs.) için de kullanılabileceği belirtilmiş.5

Aşılanma oranlarımızın da yükselmesiyle maskesiz, sosyal mesafesiz günlerin Ülkemize de en kısa zamanda gelmesini heyecanla bekliyor, bu uygulamaların nasıl etki edeceğini ise zamanla göreceğimizle yazımızı bitiriyoruz. 5

O zaman gelene kadar da aşı randevusu için sırası gelen tüm vatandaşlarımızı Sağlık kurum/kuruluşlarımıza Aşılarını olmak üzere davet ediyoruz.

KAYNAKÇA

1.Pilishvili T. Interim Estimates of Vaccine Effectiveness of Pfizer-BioNTech and Moderna COVID-19 Vaccines Among Health Care Personnel. CDC. Published May 21, 2021. Accessed May 31, 2021. https://www.cdc.gov/mmwr/volumes/70/wr/mm7020e2.htm#contribAff

2.Tenforde MW. Effectiveness of Pfizer-BioNTech and Moderna Vaccines Against COVID-19 Among Hospitalized Adults Aged ≥65 Years — United States, January–March 2021. CDC. Published May 7, 2021. Accessed May 31, 2021. https://www.cdc.gov/mmwr/volumes/70/wr/mm7018e1.htm?s_cid=mm7018e1_w

3.Thompson MG. Interim Estimates of Vaccine Effectiveness of BNT162b2 and mRNA-1273 COVID-19 Vaccines in Preventing SARS-CoV-2 Infection Among Health Care Personnel, First Responders, and Other Essential and Frontline Workers — Eight U.S. Locations, December 2020–March 2021. CDC. Published April 2, 2021. Accessed May 31, 2021. https://www.cdc.gov/mmwr/volumes/70/wr/mm7013e3.htm

4.Britton A. Effectiveness of the Pfizer-BioNTech COVID-19 Vaccine Among Residents of Two Skilled Nursing Facilities Experiencing COVID-19 Outbreaks — Connecticut, December 2020–February 2021. CDC. Published March 19, 2021. Accessed May     31,2021. https://www.cdc.gov/mmwr/volumes/70/wr/mm7011e3.htm

5. https://acilci.net/evet-asilandik-peki-ya-sonra/ Erişim tarihi: 07.06.2021

Search

+
Facebook
Instagram